Ana sayfa Bilgi Merkezi Kısa bilgi: Anayasa nedir ve özellikleri nelerdir?

Kısa bilgi: Anayasa nedir ve özellikleri nelerdir?

Anayasa nedir?

Anayasa nedir?” sorusunu kısa ve net olarak şu şekilde cevaplayabiliriz: Anayasa, devletin temel ilkelerini ve devlet-birey arasındaki ilişkilerin mahiyetini gösteren yazılı veya yazısız bir kurallar bütünüdür.

Anayasanın iki temel işlevinden bahsedebiliriz. Bunlardan biri devletin ve siyasal iktidarın yönetilenler karşısındaki gücünü sınırlamak iken, diğeri ise devletin temel işleyişini kurallara bağlayarak yönetimde bir denge sağlamaktır.

Anayasanın en temel amacı ise siyasal iktidarın keyfi davranışlarını engellemektir. Bu şekilde yönetilenlerin korunması sağlanmaktadır.

Kimi ülkeler yazılı bir anayasaya sahipken kimi ülkeler de yazılı olmayan bir anayasaya sahiptir. Yazılı olmayan anayasa sahip sadece üç ülke bulunmaktadır. Bunlar; İngiltere, Yeni Zelanda ve İsrail’dir.

Anayasanın tarihte ilk kez ortaya çıkışı 18. yüzyılda gerçekleşmiştir. Fakat modern anlamda bir anayasa olarak kabul edilmese de 1689 Haklar Bildirgesi ve 1215 Magna Carta, anayasanın ortaya çıkışında önemli gelişmeler olarak kabul edilmektedir.

Tarihteki ilk anayasa

“Anayasa nedir?” sorunu cevapladıktan sonra tarihteki ilk anayasa örneğine geçebiliriz. Tarihteki ilk yazılı anayasa olarak 1878 ABD Anayasası gösterilmektedir. Ardından 1879 yılında ilan edilen Fransız İnsan ve Yurttaş Hakları Beyannamesi de önemli bir anayasal belgedir.

Çerçeve Anayasa – Kazuistik Anayasa 

Ayrıntılara inmeyen, kısa anayasalara “Çerçeve Anayasa” denilmektedir. 7 maddeden oluşan 1787 ABD Anayasası ve 24 maddeden 1921 Teşkilat-ı Esasiye buna bir örnektir. “Kazuistik Anayasa” ise tam tersine ayrıntılara inen ve uzun bir anayasa şeklidir.

Yorum Yap

Yorum yazın
Please enter your name here